Opublikowane przez w Historia, Plany, mapy, zdjęcia lotnicze.

W holu przy Czytelni Pomorzoznawczej Książnicy Pomorskiej otwarta została mini-wystawa, którą zatytułowano „Plany i widoki Szczecina w grafice i kartografii”. Zbiory będzie można oglądać do końca maja w godzinach pracy wspomnianego działu.

Wystawa „Plany i widoki Szczecina w grafice i kartografii” prezentuje rozwój historyczny i przestrzenny miasta (plansze) zilustrowany planami z różnych okresów dziejów Szczecina od XVII wieku do 1940 roku. Prezentację uzupełniają widoki przedstawiające piękno dziewiętnastowiecznego miasta, ważniejsze budowle oraz pocztówki dawnego Szczecina, a także krótkie notki biograficzne ważnych dla rozwoju miasta osób. Wszystkie eksponaty pochodzą ze zbiorów Książnicy Pomorskiej.

Zdaniem organizatorów na szczególną uwagę zasługują dwa plany charakteryzujące siedmioletni (1806-1813) pobyt żołnierzy napoleońskich w Szczecinie. Pierwsza z poniżej wymienionych rycin usadowiona jest niemal na środku ekspozycji i ma zdecydowanie największe rozmiary. Pozwala to prześledzić wszystkie detale (np. zidentyfikować wiatraki), które niewidoczne są na pomniejszonej wersji planu, dostępnej chociażby na portalu sedina.pl.

Plan de la de Stettin et des forts qui en depenent:

Plan Twierdzy Szczecin został sporządzony w 1808 roku przez służbę forteczną wojsk napoleońskich. W sposób szczegółowy i z dużą dokładnością przedstawia zabudowę miasta: sieć ulic z zaznaczonymi ważniejszymi obiektami użyteczności publicznej, budynkami wojskowymi oraz umocnienia twierdzy głównej i fortów. Ciekawym elementem planu są zlokalizowane przy Forcie Wilhelma urządzenia do wypełnienia fos, umożliwiające w razie potrzeby zalanie zachodniego przedpola. Na planie widnieje cmentarz miejski, który znajdował się u stóp Fortu Leopolda (obecnie fragment Parku Żeromskiego). Geneza jego powstania sięga zarządzenia z 1802 roku, zakazującego grzebania zmarłych w obrębie murów miasta. Na planie można zauważyć kilka wiatraków, widoczne są również ogrody i stawy, które uległy likwidacji po 1815 roku.

Powyższy opis, dostarczony przez organizatorów i lekko przez redakcję sedina.pl zmodyfikowany powstał na bazie informacji z książki B. Kozińskiej „Rozwój przestrzenny Szczecina od początku XIX wieku do II wojny światowej” (str. 16-17).

1808

źródło: C. Domalski „Napoleoński Szczecin 1806-1813”, s. 27 (mapa bez legendy dostępna jest także w galerii sedina.pl).

Grundriss der Stadt Stettin innerhalb den Festungswerken und deren neuen Bezirks – Eintheilung:

Szczegółowy plan Szczecina z 1812 roku. Z objaśnień do planu wynika, że oprócz właściwego miasta istniały wówczas trzy obwody miejskie położone poza murami: Wik Górny obejmujący tzw. Nowy Wik (rejon obecnej ul. Potulickiej) i młyny, Wik Dolny obejmujący osiedle nad Odrą i osiedle położone na wyżynie oraz Turzyn (w jego ówczesnych granicach).

1812

źródło: C. Domalski „Napoleoński Szczecin 1806-1813”, s. 28.