Opublikowane przez Gonia w Architektura i Urbanistyka.

Budynek przy dzisiejszej al. Wojska Polskiego 211 został wzniesiony w 1925 r., według projektu szczecińskiego architekta Pawela, dla szczecińskiego kupca i właściciela hurtowni obuwia przy Roßmarktstraße 15 (ul. Koński Kierat) oraz sklepu obuwniczego przy Paradeplatz 8 (al. Niepodległości) – Ottona Lindnera. Następny właściciel pojawił się już w 1926 r., prawdopodobnie był to syn Ottona – Fritz Lindner. Wraz z jego rodziną zamieszkiwał też jego kierowca Arthur Gensow, a w 1927 r. – rentierka Hedwig Wechselmann. Od 1935 r. willa przeszła w posiadanie Ericha Kiliana, hurtownika czekolady, i należała do niego do 1945 r.

Rzut parteru

Elewacja frontowa

Pierwotnie parcela nosiła adres Falkenwalderstraße 79g, w 1935 r. zmieniono numer na 211.
Budynek postawiono bardzo szybko. W 1924 r. uzyskano pozwolenie na budowę, a odbiór nastąpił 30 maja 1925 r. Jego architektura to modernizm o formach uproszczonych, z elementami baroku i klasycyzmu, na rzucie krótkiego prostokąta. Od strony ulicy pośrodku znajduje się półkolisty ryzalit, poprzedzony schodkami prowadzącymi do wejścia budynku, a nad wejściem, na wysokości pierwszego piętra, mieszczą się trzy okna.

Półkolisty ryzalit w elewacji frontowej

Schody do wnętrza budynku

Okna w ryzalicie

Od strony tylnej, po obu bokach elewacji, znajdują się dwa półkoliste ryzality. Posiadają one na wysokości parteru po trzy okna, zamknięte pełnym łukiem, natomiast na dachach ryzalitów, na wysokości pierwszego piętra, znajdują się tarasy ogrodzone tralkową balustradą . W latach siedemdziesiątych dobudowano przeszklony pawilon, czym oszpecono architekturę tego budynku.

Półkolisty ryzalit w elewacji tylnej

Przeszklony taras w elewacji tylnej

Widok na elewację tylną

We wnętrzu zachował się w dużej części oryginalny wystrój i wyposażenie. Prosta forma dekoracji tego wnętrza, nawiązuje do stylu art deco i związaną z nim światową wystawą w Paryżu, która odbyła się w roku powstania budynku, czyli w 1925 r. Do wnętrza prowadzi przedpokój.

Przedpokój

W środkowym trakcie znajduje się hol. Zachowuje on tradycyjny styl, charakterystyczny dla mieszczańskich willi – jest to największe wnętrze z kominkiem i boazerią na ścianach.

Hol

Z holu prowadzą schody na wyższą kondygnację. Ściany w całości pokrywa zachowana, oryginalna ciemna boazeria. W głównej części holu, po prawej stronie, znajduje się kominek wykonany z kamienia charakterystycznego dla tamtego okresu – porowatego wapienia. Kamień ten pokrywa również całą ścianę powyżej kominka aż do sufitu.

Kominek w holu

Lewa strona, posiada schody z płynnie wygiętą balustradą, prowadzące na klatkę schodową.

Schody z wygiętą balustradą

Na wprost od wejścia hol został oddzielony trzema arkadami od kolejnego pomieszczenia.
Pomieszczenie to pełniło rolę zimowego ogrodu. Charakterystycznym elementem wystroju jest mała fontanna, wykonana z tego samego kamienia, co kominek, a umiejscowiona przy środkowej arkadzie. Pomieszczenie to niegdyś pięknie oświetlone przez okna wychodzące na ogród, dziś jest połączone z dobudowanym pawilonem.

Widok na dawniejszy ogród zimowy

Widok na środkową arkadę z fontanną

Kamienna fontanna

Widok na pawilon

Pierwszy pokój, po stronie prawej od wejścia, to dawny pokój pana. Tutaj zachowało się całe wyposażenie. Widzimy boazerię na ścianach oraz wbudowane szafy na książki. Szafy wieńczą ciekawe rzeźby. Zachował się również oryginalny parkiet, a rozsuwane drzwi łączą ten pokój z pokojem muzycznym.

Dawny pokój pana

Oryginalna szafa

Rzeźba na jednej z szaf

Wnęka drzwiowa

Dekoracje roślinne w obramieniu drzwi

Rozsuwane drzwi

W pokoju muzycznym zachowała się piękna stolarka drzwi i okien oraz obudowy grzejników. Poza tym, szafy wnękowe, do przechowywania naczyń porcelanowych, jak i ozdobna neobarokowa faseta.

Widok na dawny pokój muzyczny

Oryginalna obudowa grzejnika

Oryginalna stolarka drzwi i okien oraz wbudowana szafa

Fragment fasety

Po lewej stronie hallu, zaraz za schodami, znajduje się dawna jadalnia. W jadalni zachowała się m.in skromna faseta, jak i obudowa grzejnika.

Dawna jadalnia

Fragment boazerii oraz obudowa grzejnika

Na piętrze we frontowym ryzalicie był pokój gościnny, nad jadalnią sypialnia rodziców, a nad pokojem pana i salonem muzycznym, znajdowały się pokoje dziecinne.

Willę od strony frontowej przysłania bujna zieleń, natomiast z tyłu budynku znajduje się duży ogród. Posesję oddziela od ulicy drewniany parkan, o betonowych słupkach.

Po wojnie willa pełniła funkcję reprezentacyjnego budynku Urzędu Wojewódzkiego. W lipcu 1981 r. obiekt został przekazany na przedszkole. Dzisiaj mieści Przedszkole Miejskie nr 2.

Wejście na posesję

O obiekcie opowiadał p. Maciej Słomiński.

Informacje zaczerpnięte z kart ewidencyjnych zabytków architektury i budownictwa, opracowań przygotowanych przez Biuro Dokumentacji Zabytków w Szczecinie oraz Regionalny Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków w Szczecinie.

Fot. Gonia.